Yukarıdaki fotoğraf,Kars’ta 2006′da define avcıları tarafından yağmalanan Malakan mezarlarına ilişkin  haberden alınmış bir fotoğraftır.

Bu hafta gösterime giren, Tarık Akan’la Şerif Sezer’in başrollerini paylaştığı Deli Deli Olma filminde konu edilen Malakanlılar hakkında edindiğim bilgileri sizlerle paylaşmak istedim.

Molokanizm, Ortodoks Kilisesi´nden ayrılmış bir tarikattır. 28 Mart 1805 yılında başlayan bu ayrılış, 22 Mart 1809 yılına kadar sürdü. Saratof ve Dambuğ bölgelerinde yaşayan Malakanlar o dönemlerde Ruslar´la bir anlaşmazlığa düşerler. Ruslar´ın inancına göre, haftada sadece iki gün süt içme geleneği vardı. Malakanlar ise; bu inanca itiraz ederek haftanın her gününde süt içilebileceğini savunuyorlardı. Zaten Rusça’da Moloko kelimesi süt, Molokan ise süt içen anlamına gelir. 1682 yılında Ortodoks Kilisesi’nden bu sebeple ayrılan bu insanlar önce Kafkasya’nın kuzeyine daha sonra da Osmanlı ve İran sınırları boyunca Tiflis, Erivan ve Bakü eyaletlerine yerleştirildiler.1876-1877 Osmanlı-Rus Savaşları´nın ardından, Ruslar tarafından Kars´a yerleştirilen bu insanlar uzun yıllar burada kaldıktan sonra başta ABD ve Avustralya olmak üzere diğer ülkelere yerleşmişlerdir. Türkiye´de sayıları az da olsa Kars ve İstanbul´da yaşamaktadırlar.

Yalçın Bayer,Hürriyet’teki köşesinde Malakanlar hakkında şu bilgileri yazıyor,özetleyerek aktarıyorum:

Slav ırkından olan Malakanlıların Erzurum’dan Ardahan’a  kadar bölgede yaklaşık 90 yıla kadar süren yaşamları var.Zamanın Rus çarı,her gün süt içen topluluğa votka içeceksiniz demiş,ya da dinsel anlaşmazlığa düşülmüş.Onlar da çara başkaldırınca Türk topraklarına sürülmüşler.Özellikle Kars’ta bir kent kültürü yaratmışlar,ancak 1960-70 yılları arasında sosyal uyuşmazlıklar nedeniyle Rusya’ya ve başka ülkelere gitmişler.Kapalı bir toplum olduklarından Türk toplumu ile bir kültürel kaynaşma olmamış.

Kars ve Ardahan’a modern tarımı getirmişler,değirmenlerinde su gücü ile elektrik üretip köyleri aydınlatmışlar.

Zenginlik,iyi karakter,okuyup yazma bilmesi,dinine bağlılık,asalet temel özellikleriymiş.

Kadınlar,ikinci sınıf statüde değilmiş ve insanlar yedi-sekiz göbekten önce evlenmiyorlarmış.

Özellikle ülkemizde kadınların toplumsal konumunu ve akraba evliliğinin yaygınlığını düşünürsek  Malakanlıların göç etmesi,bence ülkemiz için büyük bir kayıp olmuş.