Elif Şafak’ın Aşk isimli romanı Ella Rubinstein’ı tanımamızla başlıyor . Ella kırklı yaşları bitirmeye yaklaşmış , üç çocuk annesi evli bir Amerikalı hanımdır . Evliliğinde uzunca süredir ciddi problemler yaşıyor olsa da kendisini bu sorunları adeta görmemesi gerektiğine inandırmış bir karakterdir . Eşi onu aldatıyordur ve Ella bunu bilmesine rağmen fark etmezlikten gelmektedir . O kendini daha çok çocuklarının bakımına , evinin işlerine , büyük kızının aniden ortaya çıkan evlilik hayalleri ile mücadeleye adamıştır . Kısacası yaşamın ona getirdiği koşuşturmaca içerisinde kendini unutmuş , belirli görevlerinin bilincinde robot gibi yaşamı olmuştur .
Ta ki eline Aşk Şeriatı isimli kitap geçinceye dek !
Ella Rubinstein bir şeyler üretmek , faydalı olmak adına , çokta önemli bir görev olmayan ama onu yeterince motive edecek olduğuna inandığı bir işe başlamıştı . Bir yayın evinde kitap eleştirmeni asistanının asistanı olmuştu . İlk görevi ise Aşk Şeriatı isimli yeni çıkmış olan bir kitabı okuyup hakkında rapor hazırlamaktı . Kitabın yazarı A.Z. Zahara’ydı . Hakkında hiçbir bilgi bulunmamaktaydı ve kitabını yayınlanması için Amsterdam’a el yazısı halinde postalamıştı . Kitabın konusu ise Mevlana ve Şems Tebrizi’nin ilahi aşkıydı.
İşte Elif Şafak’ın Aşk isimli romanını okumaya başladığınız an , o an oluyor . Şems Tebrizi’nin Bağdat’ta gönüldaşını bulmak için yaşadığı imtihana , yolculuğuna , Konya’ya varışına , orada kimlerce sevilip kimlerce sevilmediğine şahit oluyorsunuz . Mevlana ile karşılaşmalarına , o evde yaşananlara şahit oluyorsunuz . Ahalinin Mevlana ile Şems’in dostluklarını anlamamasına , çekememesine hatta tuzaklar kurmasına şahit oluyorsunuz .
Şemsi , Mevlana’yı , Kimya’yı , Alaattin’i , Sultan Veled’i tanıyorsunuz .
Onları tanırken yolculuğa beraber çıktığınız Ella Rubinstein’dan kopmuyorsunuz elbette . Ella Aşk Şeriat’ı isimli kitabın raporunu hazırlamak yerine , A.Z. Zahara ile yazışmaya onu tanımaya başlıyor . Elindeki kitap hayatını değiştiriyor ve an geliyor birbirlerine aşklarını anlatacak kadar yakınlaşıyorlar .
& & & &
Bu kısma kadar doğal bir kitap özeti şeklinde anlattım Aşk’ı . Şimdi ise kitabı okurken hissettiklerim ve düşündüklerimden notlarda sıra .
Öncelikle bahsetmek istediğim konu daha öncede yazmış olduğum Bab-ı Esrar ve Aşk çakışması . Birbirlerine çok yakın zamanda çıkan bu iki kitap , çok benzer özellikleri ile aynı konuyu işlemekte . Ahmet Ümit İzmir’de bir söyleşi de bu konu hakkında birkaç kelam etmiş bende blogumuza not etmiştim . Ancak bir diğer yandan da her iki kitapta birbirinin alternatifi olamayacak kadar değerli diyebilirim . Hani bunu okudum , diğerini okumasam da olur demek çok zor . Mutlaka her ikisinden de alacağınız tadlar çok farklı .
Bu iki kitap arasında en bariz farklılık ise Şems Kimya Alaattin aşk üçgenine dair . Elif Şafak Aşk’yla Kimya’nın Şems ile evlenmek istediğini , Alaattin’in karşılıksız bir tutkuyla Kimya tutkun olduğunu anlatıyor .
Ahmet Ümit’in Bab-ı Esrar’ın da ise Kimya ile Şems bir tür zorunluluktan evlendiriliyor ve evlilikleri sonrasındaki günlerden bir gece Şems Alaattin ile Kimya’yı beraber görüyor . Onlar izlendiklerini fark ediyorlar ve kimselere görünmeden Kimya eve geri geliyor . Ama Kimya ile Alaattin’i gören Şems’tir ve Kimya’yı boğarak öldürmüştür .
İzmir’de ki söyleşisinde Ahmet Ümit bu konuda edindiği bilgilerinin , Şems’in aslında Kimya’ya baktığını , o bakışlar dilinin büyüyüp boğulduğunun yazdığını söylemiştir . Kaynak olarakta Mevlana’nın torunlarının eserlerini göstermektedir .
Sonuç itibari ile her iki kitap da bir romandır ve hikayenin bütünlüğü açısından öz değiştirilmeden , şekilde oynanması normaldir . Ancak bu konuda anladığım çok da kesin bilginin bulunmadığıdır .
Bu iki kitap arasındaki bir diğer farklılık ise Bab-ı Esrar ana zaman olarak günümüzü seçmiştir . Yani kitabı okurken daha çok bugünkü zamanı yaşıyorsunuz . Ana karakterin rüyalarında , hayallerinde o geçmiş dönemlere gidiyorsunuz . Aşk’ta ise ana zaman geçmiş dönemler oluyor . Dolayısıyla Sufilik ile ilgili daha derin içerik barındırdığını söyleyebilirim .
Son olarak şöyle bir farklılık sezdim . Bab-ı Esrar’ın Şems Tebrizi’si daha kahraman gibi bir hali var . İşlediği bir cinayeti dahi adalet için yaptı diyebiliyorsunuz . Bu ancak romanlarda kahramanlar için düşünülen bir yaklaşımdır . Aşk’ta ki Tebrizi ise daha çok kuralları yıkan , düzeni bozan , huzursuzluk yaratan biri olarak tasvir edilmiş . Doğruluk payı olsa da Aşk’ı bitirdikten sonra Şems Tebrizi’ye Bab-ı Esrar’da hissettiğim o büyük kahramanlık hissini hissetmedim .
Bab-ı Esrar ve Aşk benzerliğine yönelik söyleyeceklerim bunlardan ibaret . Madem ki başlık Elif Şafak Aşk o zaman daha çok ondan bahsetmek gerek . Şimdi de kitapta anlatılan küçük bir hikayeyi paylaşmak isterim :
“İki seyyah bir şehirden diğerine gidiyormuş . Derken yollarının üstüne taşkın bir dere çıkmış. Tam karşıya geçecekler , az ötede korkudan tir tir titreyen , yapayalnız ve gencecik bir kadın görmüşler . Adamlardan biri hemen kadına yardıma koşmuş . Onu sırtına almış , suyu öylece aşmış . Sonra kadını derenin öte yakasında yere bırakıp , iyi günler diyip yola koyulmuş .
Ancak yolun kalan kısmında öteki seyyahın ağzını bıçak açmamış . Suratından düşen bin parça . Somurttukça somurtur olmuş . Birkaç saat böyle surat astıktan sonra suskunluğunu bozup şöyle demiş : “Ne demeye kadına yardım ettin ? Birde üstelik ona dokundun . Seni ayartabilirdi ! Baştan çıkarabilirdi ! Erkekle kadın böyle temas etsin olacak iş mi ? Ayıp yahu olmaz bize yakışmaz ! ”
Kadını sırtında taşıyan seyyah sabırla gülümsemiş : “İyi de dostum ben o genç kadını derenin karşısına geçirip orada bıraktım , sen ne demeye hala taşırsın ?”
& & & &
(Sayfa 332)
Kitabın en etkileyici bölümlerinden olan 332. sayfadan kısa bir kesit :
“Hepiniz tebrik ederim ! Bize muhteşem bir gece yaşattınız , ayin içime işledi !
Rumi nezaketle teşekkür etti . Öteki dervişler de onu izledi . Sazendeler ayaklanıp bir araya geldiler ve hükümdarı hürmetle selamladılar . Keyhusrev’in yüzü keyiften ışıl ışıldı . Muhafızlardan birine işaret etmesi ile adamın ona mor kadife keseyi uzatması bir oldu . Keyhusrev kesenin içinde ne çok çil altın olduğunu hepimize göstermek için elinde şöyle bir tartıp hoplattıktan sonra keseyi sahneye fırlattı . Seyirciler takdirle ve minnetle alkışladı . Hükümdarımız ne kadar cömertti !
Yaptığı işten memnun , kendinden emin bir halde Keyhusrev meydana sırtını dönüp kafilesiyle beraber çıkış yolunu tuttu . Ama daha birkaç adım atmıştı ki az evvel sahneye fırlattığı kese aynen havadan uçarak ayaklarının dibine düşüverdi !”
& & & &
Facebook profil iletimde bu kitabı okumuş olanlardan görüşlerini rica etmiştim . İlgilenip yazan arkadaşlarımdan Müge’nin dediklerini de paylaşmak gerek :
“Ben çok beğendim,insanın aslında bazı şeylerin farkında olmadığını bu kitapta anladım diyebilrim,eğer okumadıysanız AŞK’ın hemen ardından TANRININ DOĞUM GÜNÜ’nü okumanızı tavsiye edicem size,tamamlayıcısı gibi…”
& & & &
Son olarakta kitaba dair ufak bir eleştirim olacak ; konusu ile kapak uyumunun tam olmadığını düşünmekteyim . Zaten sonraki baskılarında pembe kapağa alternatif olarak koyu gri kapak da çıkarıldı ancak yinede kapaktaki yaprak figürünün , içeriği çok da net taşıyamadığını düşünüyorum .
GÜNAY: 
Cefe: 
BA: 
alican: 
aslı*: 
Elif Şafak’ın daha önce Bit Palas isimli kitabını okuma teşebbüsünde bulunmuştum,hiç sevmemiş,bitirmeden bırakmıştım.Bu kitap aylardır kitap satış listelerinde ilk sıradan düşmüyor,sonunda ben de meraktan,Elif Şafak’tan hiç hoşlanmama rağmen alıp okuyacağım galiba
vaaay arda yaşıyon mu sen yav
konu ilgini çekiyosa öyle başla ama sonra pişman olma yine 
beni çeken konusuydu 
yaşayan biri daha var galiba..
epey oldu zannımca ne yazı ne yorum da bulundum.. 
şimdi yazı hakkında da bir yorum yazayım.. cefe ile daha önce aşk, bab-ı esrar konusunu konuşmuştuk, konuşmanın devamını ise cefe nin aşk ı okumasından sonrasına ertelemiştik. 
yukarıdaki yazı da aslında böyle bir konuşmaya pek gerek kalmadığını gösteriyor. şunu da belirteyim, kimya,şems ve alaattin arasındaki ilişki ahmet ümit’in temel olarak aldığı kaynak diye lanse ettiği ve mevlana’nın torunu tarafından yazılan ariflerin menkıbeleri kitabında geçiyor. anlatan da yanlış hatırlamıyorsam sultan veled. enteresan olan kaynak belli iken ahmet ümit de elif şafak da bu konuda kendi yorumlarını kullanmışlar.. ikisinin de anlattıkları ne tam doğru ne de tamamen yanlış.. 
cihancımm ben kitabı cok begendim bir de konya topraklarını bildigim için cok mistik bir hava oldu bende
Bi Ellaya gidiyosun ordayken aklın Kimyada kalıyor.. Aslında o zamanlarda ne kadar bütünlük varmış mezhep ayrımı olmadan, herkese gönülleri acık şimdi bile bu kadar geniş ufuklara sahip değil insanlar
elif şafak aşk acil kitap tahlili lazım yarın finalim var helpppp
Elif Şafak’ı aslında pek sevmem. diğer kitaplarını çok beğenmemiştim. ama Aşk aylarca listelerin üst sıralarından düşmeyince ister istemez insanda bir merak uyandırdı. gerçekten mükemmel bir kitaptı. konusu beni çok etkiledi. ama Mevlana ve Şems belki başka bir kitapta daha konu edilinseydi o kitaptanda bu kadar etkilenebilirdim.çünkü beni içine çeken şey kitapta Şems ve Mevlana’nın öyküsüydü…
@Öykü, ozaman sana şiddetle Ahmet Ümit- Bab-ı Esrar adlı kitabı okumanı tavsiye ederim. Eminim daha çok etkileneceksin
yoruma başlamadan önce sizin kitap haakında bunu söyleye bilirim başta kapak kısmından başlamak istiyorm kapak kısmı gözel olmamış kırmızı olsaydı daha güzel olurdu yada k
elif safak a yurekten tesekkur ediyorum sonunda aqladqm tek kitap oldu…
Cok Sağ ol Arkadasım .. Yarın ki Final Sınavında Hoca bu Kitabtan Soracak Çok Sağol Valla
cok tesekkürler bu bilgiler cok işime yaradı
Ben bu kitabı türkçe öğretmenim sayesinde okumaya başladım.Hocamız bize performans ödevi olarak bana bu kitabı verdi.Ve ben bu kitabı okumaya başladım.Kitabın başlığıyla konusuhakkında bir alaka olmasada,benn bu kitabı zevkle okuyorum…
bende bu kitaba önyargıyla bakanlardandım ama önyargılarımı törpülemem gerektiğini anladım ve aldım elime kitabıı hıı doğru söylemek gerekirse ilk başlarda anlamakta zorluk çektim ama birazda benimle ilgiliydi elime almamla bırakmam bir oluyordu dedim ya ön yargılıyım diye ama başladım ve aslında ne kadar sürükleyici olduğuna karar verdiğimde kitap bitmişti yani işin özü okunması gereken bir kitap en azından ön yargılı bir insan bunu söyleyebiliyor
hıı unutmadan Şemsin sivridilli olması ve bu sivriliğini hikayeleriyle lanse etmesi beni büyüledi .
Duygular üzerine kurgulanmış farklı anlatıları tek bir duygu üzerinde başarıyla birleştirebilmiş bir kitap. Cesur ve korkaklık tezadının güzel bir yansıması. Hakikat ve mecaz arasındaki karşıtlığın tek potada eritlimesi. Kendi hayatımıza dair gerçeklerin kurgu üzerinde irdelenmesi.
çok teşekkr ediyorum bu kitabı böyle güzel anlattıgnz için
Kitap sürükleyici.Özellikle içindeki bir takım hikayelerle konunun bütünleştirilmesi ,Ella nın AZİZ ZAHARA ile yaşadıkları gayet etkileyici…Benim aklıma takılan her bölümün b harfi ile başlayışındaki şifre nedir ya da var mı böyle bir şifre..?
Tuğba hanım siz söyleyene kadar hic farketmemiştim bu özelliğini olurda yanıtını bulursak paylaşalım
kitap güzel ama öğretmenimiz bize zorla okutuyor ve sınav yapçak yani mecburi kitap ta çok 18+ şeylerden bahsediyor sesli okuduğumuzdan dolayı yani kısacası terbiyesizce bir kitap..! ve 20 tl ye değmez
aşk kitabına başladığım zaman bile ilgimi çekmişti ella ile aziz zaharanın birbirlerine duyduğu aşk daha çok sürükleyiciydi mevlana ile şemsin arkadaşlık aşkı ilgimi çekti belkide gerçek dostluk ve aşk ozaman var olmuş :)) ve elif şafağa bu kitabı yazdığı ve çıkardığı için çok teşekkür ederim :)) başarınızın devamını diliyorum :))
KİTABIN KONUSU MERAK UYANDIRDIGI KADAR AHAM ŞAHAM BİŞEY DEİL ÇEVRENİZE DİKKATLİCE BAKTIGINIZDA GÖREBİLECEGİNİZ Bİ HAYAT NADİR DE OLSA GÜNÜMÜZDE.. AYRICA ELİF ŞAFAGI SEVEMEDİM SEVEMİYECEGİMDE :dKİTABA İLGİ NEDENİ BENCE AŞK OLMASI BİDE KAPAK O 420 SAYFAYA YAKIŞ MAMIŞ ELİF ŞAFAK İYİ BİR YAZAR DEGİL YAŞI NEKİ YAZACAGIN DA BİZLERİ AYDINLATSIN YENİ BAKIŞ AÇISI VERSİN NE HAM NE PİŞMİŞ AMA YANDIM DİYENLERDEN İŞTE… ALMADIM AMA OKUDUGUM ZAMANA PİŞMANIM :s…
Şuana kadar birçok kitap okudum, ama bu kitabın gerçekten çok farklı olduğunu düşünüyorum.Beşeri aşktan ziyade , İLAHİ AŞK konu edinmiş, oldukça anlam yüklü bi kitap belkid e çoğumuza yol gösteren,ilahi bakış açısını ruhumuza işleyen …. bir eser
Aşk mükemmel bir kitap…21. yüzyıl ile 13. yüzyıl arasında gidip geldim.Şems’in aklından geçenleri hiç çekinmeden söylemesi çok hoşuma gidiyordu.Tasvirler çok kuvvetliydi Şems’in kaldığı kervansarayı zihnimde çok rahat canlandırabiliyordum.Mesnevi ye karşı ilgim tavan yaptı diyebilirim Elif Şafak’ın bu eşsiz eserini herkes okumalı… Tabi zevkler tartışılmaz ona bir şey diyemem
Çoook Güzel Bir kitap yalnız neden bölümler Hep B Harfiyle başlıyor
benim yarina odevim var detayli bir ozete ihtiyacim var imini cimini anlatan bir ozet lutfen yarimci olursaniz cok sevinirim simdiden tesekkurler!!!!
süper bi kitap şemsi tebriziyi çok merak ettim.ilahi aşkla gerçe aşkı karşılaştırması çok hoşuma gitti…:))
kitap çook güzel gerçekten sürükleyici. kesinlikle tavsiye ederim
ben okyorum. hala yarısından az kaldı. 15 yaşındayım ve hayatımda okuduğum en güzel kitaplardan biri şemsi tebrizi nin fiziksel betimlemesini okuyunca daha çok bağlandım kitaba. çünkü şems benim çok beğendiğim birine tıpatıp benziyor. kendimi bazen ella gibi hissettim şemsin karşsında. bu kitabı asla unutmayacağım. bunun bir bayanın elinden çıkması daha muhteşem bişey. BEN ŞEYİ MERAK ETTM. ACABA AZİZ ZAHARA YANİ ŞEMSİN KİTAPTA GEÇEN E-MAİL ADRESİ GERÇEKTEN VAR MI?
güzel bir kitap gercekte tavsiye ederim elif o e-mail adresi gerçek deil seni öpüyorum byy
ben 13 yaşındayım. bu romanı bugun bitirdim. gerçekten de mükemmel bir kitap. anlatım tarzı falan harikulade. ancak merak ettiğim bir şey var. Rumi ve Şemsin aralarında geçen o olayların hepsi gerçek mi?? ya da Kimya Alaaddin Sarhoş Süleyman falan hepsi gerçekten yaşanmış bir olay mı?
bir de AZİZ Z. ZAHARA adlı biri gerçekten de varmı???
cevaplarınızı sabırsızlıkla bekliyorum…
Tebrikler Ahsen kitap okuma isteğinin hiç solmamasını dilerim. Soruna gelince, bu konuda bir uzman asla değilim ve bende senin gibi bir okuyucuyum. Ancak tahminime göre kimi olaylar yaşanmıştır ama bu yaşanan olaylar farklı zamanlarda, farklı yerlerde olabilir. Bunları harmanlayıp hikayeleştirip bir araya getirince de kitap oluşmuştur. Yani okudukların aynı zaman ve mekan içinde olmasa da kısmen gerçeklik payı taşımaktadır
Aziz Z. Zahara’da hayali bir karakter olarak tasvir edilmiş bir roman karakteri diye biliyorum.
Öncelikle teşekkür ederim..
Bu kitap benim okuduğum 3. romanım ancak diğerlerini de çok beğendim beğenmedim diyemem ama AŞK’ın anlatım türü daha güzel daha iyi yani bir Ella’ya gidiyor bir Şems’e Rumi’ye gidiyor ilk defa aynı anda iki şeyi yürüten bir kitap beğendim ve de tebrik ediyorum…
Birde arkadaşım bana AHMET ÜMİT’in BAB-I ESRAR romanını tavsiye etti. O da Mevlana ve Şems’i anlatıyormuş ancak, AŞK’ta herkesi olumlu yönlerini anlatıyormuş. Bab-ı Esrar’da ise olumsuz anlatıyormuş. Eğer ki o kitbı okuduysanız ya da bildiğiniz bir şeyler varsa Cefe yorumlarınızı bekliyorum…
Sevgili Ahsen, Elif Şafak Aşk Kitabı yorumlu bu yazımın içinde Bab-ı Esrar’dan da bahsetmiştim. İki arasındaki benzer ve farklı yanları anlatmıştım. Ayrıca Bab-ı Esrar için yazdığım bir yazım yok ama şahsi fikrim Bab-ı Esrar beni daha çok etkiledi. Bundan Ahmet Ümit hayranı olmamın etkisi olabilir
Tavsiye ederim onu da oku 
Teşekkür ederim..
Bir gün inşallah okuyacağım…